Czasy angielskie na maturze: które naprawdę trzeba umieć
Zamiast uczyć się wszystkich czasów po równo, warto wiedzieć, które pojawiają się w arkuszach i wypowiedziach najczęściej.
Uczniowie często traktują czasy gramatyczne jako listę do opanowania w całości i po równo. W praktyce na maturze kilka z nich pojawia się stale, a kilka niemal nigdy. Różnica w rozkładzie wysiłku potrafi zaoszczędzić tygodnie pracy.
Czasy, bez których nie da się napisać wypowiedzi
Czas teraźniejszy prosty i ciągły. Podstawa opisu obrazka, opinii i sytuacji stałych. Na egzaminie ustnym używane w niemal każdym zdaniu.
Czas przeszły prosty. Fundament każdej relacji z wydarzeń, czyli typowej treści e-maila i wypowiedzi pisemnej.
Czas present perfect. Najczęstsze źródło błędów u polskich uczniów, bo nie ma bezpośredniego odpowiednika w polszczyźnie, a jednocześnie jest chętnie sprawdzany w zadaniach gramatycznych.
Przyszłość wyrażana konstrukcją będzie i zamiarem. Potrzebna w wypowiedziach o planach, czyli w częstym typie polecenia.
Czasy, które warto rozumieć, ale rzadziej się przydają
Past perfect i past continuous. Pojawiają się w zadaniach na transformacje i przydają się do pokazania szerszego zakresu, ale nie są konieczne, żeby wypowiedź była poprawna.
Future perfect i future continuous. Przydatne na rozszerzeniu, zwykle w zadaniach zamkniętych.
Present perfect continuous. Warto znać, bo bywa rozróżniany w zadaniach, ale w wypowiedzi własnej można się bez niego obejść.
Gdzie uczniowie tracą punkty najczęściej
Mieszanie przeszłości prostej z present perfect. Zasada praktyczna: jeśli w zdaniu jest konkretny moment w przeszłości, używasz czasu przeszłego prostego.
Użycie czasu ciągłego z czasownikami stanu, na przykład dotyczącymi wiedzy, posiadania czy opinii.
Zgodność czasów w mowie zależnej, szczególnie w zadaniach na transformacje.
Trzecia osoba liczby pojedynczej w czasie teraźniejszym. Wydaje się banalna, a zostaje jednym z najczęstszych błędów aż do matury.
Jak ćwiczyć, żeby to działało na egzaminie
Nie przez tabelki. Tabela pokazuje budowę, ale nie uczy wyboru czasu, a to właśnie wybór jest oceniany.
Skuteczniejsze są trzy ćwiczenia. Pierwsze: opis tego samego zdarzenia w trzech czasach i nazwanie różnicy w znaczeniu. Drugie: pisanie krótkich tekstów z narzuconym czasem. Trzecie: poprawianie własnych prac wyłącznie pod kątem czasów, bez patrzenia na resztę.
Ile gramatyki potrzeba na poszczególnych poziomach
Na poziomie podstawowym wystarczy pewne opanowanie czterech pierwszych grup opisanych wyżej. Lepiej używać ich bezbłędnie niż wplatać konstrukcje zaawansowane z błędami, bo poprawność jest oceniana osobno.
Na rozszerzeniu zakres jest szerszy i obejmuje między innymi mowę zależną, stronę bierną, tryby warunkowe i inwersję. Tutaj bogactwo struktur realnie podnosi ocenę za zakres środków językowych.
FAQ
Ile czasów gramatycznych trzeba znać na maturę podstawową?
W praktyce pewne opanowanie czasów teraźniejszych, przeszłego prostego, present perfect i wyrażania przyszłości wystarcza do dobrego wyniku.
Czy trzeba znać wszystkie czasy na rozszerzeniu?
Zakres jest szerszy, ale nadal nie chodzi o znajomość teorii, tylko o poprawne użycie w wypowiedzi.
Jaki błąd gramatyczny jest najczęstszy?
Mieszanie czasu przeszłego prostego z present perfect oraz pomijanie końcówki w trzeciej osobie liczby pojedynczej.
Czy błędy gramatyczne bardzo obniżają wynik?
Poprawność to jedno z kryteriów oceniania. Pojedyncze błędy nie przekreślają dobrej pracy, o ile nie zaburzają komunikacji.
Jak ćwiczyć gramatykę bez nauczyciela?
Przez pisanie krótkich tekstów z narzuconym czasem i sprawdzanie ich wyłącznie pod kątem tego jednego zagadnienia.
Czy warto uczyć się reguł na pamięć?
Reguła pomaga na początku, ale decyduje praktyka. Czas wybierany automatycznie w wypowiedzi jest efektem używania, a nie recytowania zasad.
Co można zrobić dalej
Napisz dziś krótki tekst o zeszłym tygodniu, a potem przeczytaj go, patrząc wyłącznie na czasy. To ćwiczenie pokazuje własne nawyki szybciej niż jakikolwiek test.
Uczymy angielskiego pod maturę stacjonarnie w centrum Krakowa oraz online, pracując na arkuszach i wypowiedziach własnych. Zostaw numer w formularzu zapisu, a oddzwonimy i ustalimy termin.
Powiązana ścieżka tematyczna
Ten artykuł należy do klastra Język angielski. Jeśli chcesz przejść szerzej przez ten temat, zobacz hub kategorii i powiązane strony ofertowe.
Powiązane artykuły
Jeśli ten problem jest Ci bliski, te wpisy rozwijają podobny temat z innej strony.
Jak uczyć się słówek, żeby zostały na dłużej niż tydzień
Skuteczna nauka słownictwa angielskiego: powtórki w odstępach, nauka w kontekście, kolokacje i błędy, które sprawiają, że słówka szybko znikają z pamięci.
Typowa sytuacja: uczeń uczy się trzydziestu słówek przed kartkówką, dostaje dobrą ocenę, a dwa tygodnie później nie pamięta połowy. To nie jest kwestia słabej pamięci, tylko metody, która z założenia służy krótkiemu przechowaniu informacji.
Matura ustna z angielskiego: przebieg egzaminu i punktacja
Jak wygląda matura ustna z angielskiego: trzy zadania, czas trwania, kryteria oceniania i to, co komisja punktuje najwyżej.
Maturzyści przygotowują się do egzaminu ustnego z angielskiego głównie przez powtarzanie słownictwa. To przydatne, ale drugorzędne. Egzamin sprawdza przede wszystkim sprawność komunikacyjną, czyli to, czy rozmowa toczy się płynnie i czy realizujesz zadania postawione przez komisję.
Czasowniki nieregularne: jak nauczyć się ich na dobre
Jak nauczyć się angielskich czasowników nieregularnych: podział na grupy, metoda powtórek i sposób ćwiczenia w zdaniach zamiast wkuwania tabeli.
Tabela czasowników nieregularnych to jedna z tych rzeczy, których uczniowie uczą się wielokrotnie i nigdy do końca. Powód nie leży w pamięci, tylko w metodzie. Lista uczona alfabetycznie, od początku do końca, zapamiętuje się przez trzy dni, bo nie ma w niej żadnej struktury ani kontekstu.