Słowa łączące w angielskim: czym zastąpić but, so i also
Zestaw wyrażeń łączących na wypowiedź pisemną i ustną, z podziałem na funkcje i rejestr, oraz zasady ich bezpiecznego użycia.
But, so i also to trzy najczęściej używane słowa łączące w pracach uczniów i jednocześnie najprostszy sygnał, że zakres językowy jest ograniczony. Nie są błędem. Problem polega na tym, że gdy stanowią jedyne narzędzie łączenia zdań, wypowiedź brzmi jak zestaw prostych komunikatów, a nie jak spójny tekst.
Kontrast: więcej niż but
Kontrast można wyrazić na kilka sposobów różniących się mocą i miejscem w zdaniu. Część wyrażeń stoi na początku zdania i wprowadza całą myśl przeciwstawną. Inne działają wewnątrz zdania i łączą dwie części. Jeszcze inne sygnalizują, że mimo pewnego faktu wniosek jest odwrotny, niż można by oczekiwać.
Zasada bezpieczeństwa jest prosta: jeśli nie masz pewności, czy dane wyrażenie wymaga przecinka, kropki czy średnika, użyj wersji rozpoczynającej nowe zdanie. Jest najbardziej odporna na błąd interpunkcyjny.
Przyczyna i skutek: więcej niż so
Tutaj kluczowe jest rozróżnienie kierunku. Jedne wyrażenia wprowadzają przyczynę, czyli odpowiadają na pytanie dlaczego. Inne wprowadzają skutek, czyli mówią, co z czegoś wynika. Uczniowie często mieszają te dwie grupy, co psuje logikę wywodu bardziej niż błąd gramatyczny.
W wypowiedzi argumentacyjnej wyrażenia skutku są szczególnie cenne, bo domykają akapit. Zdanie wprowadzające wniosek jest sygnałem dla egzaminatora, że argument został zamknięty.
Dodawanie informacji: więcej niż also
Dodawanie ma kilka odcieni. Można dołożyć kolejny argument tej samej wagi, można dołożyć argument mocniejszy, można wzmocnić to, co już powiedziano. Angielski ma osobne wyrażenia do każdej z tych sytuacji i właśnie ta precyzja jest punktowana jako szerszy zakres środków językowych.
Rejestr: co pasuje do e-maila, a co do rozprawki
Część wyrażeń brzmi naturalnie w wypowiedzi nieformalnej, a w rozprawce wydaje się zbyt potoczna. Odwrotnie działają zwroty typowo akademickie, które w e-mailu do znajomego brzmią sztucznie.
Praktyczna wskazówka: do wypowiedzi nieformalnej wybieraj krótkie wyrażenia, do argumentacyjnej dłuższe i bardziej formalne. Jeśli nie masz pewności co do rejestru danego zwrotu, nie używaj go w pracy egzaminacyjnej.
Ile ich użyć w jednej pracy
Mniej, niż się wydaje. Trzy do pięciu różnych wyrażeń łączących w całej wypowiedzi w zupełności wystarczy. Tekst przeładowany connectorami czyta się gorzej i sprawia wrażenie wyuczonego.
Najlepsze rozmieszczenie to po jednym na przejście między akapitami i po jednym wewnątrz akapitu tam, gdzie pojawia się kontrast lub wniosek.
Jak się ich nauczyć
Wybierz dwa wyrażenia z każdej kategorii, czyli sześć łącznie, i używaj wyłącznie ich przez dwa tygodnie w każdej pisanej pracy. Po dwóch tygodniach dołóż kolejne sześć. To działa lepiej niż nauka dwudziestu naraz, z których żadne nie wejdzie do aktywnego użycia.
FAQ
Czy używanie but i so jest błędem?
Nie. Są poprawne i naturalne. Chodzi o to, żeby nie były jedynym sposobem łączenia zdań w całej pracy.
Ile wyrażeń łączących powinno znaleźć się w wypowiedzi pisemnej?
Zwykle od trzech do pięciu różnych. Więcej sprawia, że tekst brzmi sztucznie.
Czy connectors podnoszą ocenę na egzaminie?
Pośrednio tak, bo wpływają na ocenę spójności wypowiedzi oraz zakresu środków językowych.
Czym różni się however od but?
Przede wszystkim rejestrem i pozycją w zdaniu. However jest bardziej formalne i najczęściej rozpoczyna nowe zdanie, a but łączy części zdania.
Jak uniknąć błędów interpunkcyjnych przy tych wyrażeniach?
Najbezpieczniej używać ich na początku nowego zdania. Wtedy ryzyko błędu jest najmniejsze.
Gdzie znaleźć gotową listę z przykładami?
Przygotowaliśmy darmowy materiał z dwudziestoma naturalnymi wyrażeniami łączącymi, z podziałem na funkcje, przykładami i ćwiczeniami. Jest dostępny w sekcji z materiałami na stronie głównej.
Co można zrobić dalej
Weź swoją ostatnią pracę pisemną i policz, ile razy pojawia się w niej but, so i also. Zamień połowę z nich na wyrażenia o tej samej funkcji, ale innej formie.
Pobierz nasz darmowy zestaw connectorów ze strony głównej. Jeśli chcesz, żeby ktoś sprawdzał Twoje prace pod kątem spójności i zakresu, zostaw numer w formularzu zapisu.
Powiązana ścieżka tematyczna
Ten artykuł należy do klastra Język angielski. Jeśli chcesz przejść szerzej przez ten temat, zobacz hub kategorii i powiązane strony ofertowe.
Powiązane artykuły
Jeśli ten problem jest Ci bliski, te wpisy rozwijają podobny temat z innej strony.
Jak uczyć się słówek, żeby zostały na dłużej niż tydzień
Skuteczna nauka słownictwa angielskiego: powtórki w odstępach, nauka w kontekście, kolokacje i błędy, które sprawiają, że słówka szybko znikają z pamięci.
Typowa sytuacja: uczeń uczy się trzydziestu słówek przed kartkówką, dostaje dobrą ocenę, a dwa tygodnie później nie pamięta połowy. To nie jest kwestia słabej pamięci, tylko metody, która z założenia służy krótkiemu przechowaniu informacji.
Czasy angielskie na maturze: które naprawdę trzeba umieć
Które czasy gramatyczne są potrzebne na maturze z angielskiego, gdzie uczniowie robią najwięcej błędów i jak ćwiczyć je w wypowiedziach egzaminacyjnych.
Uczniowie często traktują czasy gramatyczne jako listę do opanowania w całości i po równo. W praktyce na maturze kilka z nich pojawia się stale, a kilka niemal nigdy. Różnica w rozkładzie wysiłku potrafi zaoszczędzić tygodnie pracy.
Matura ustna z angielskiego: przebieg egzaminu i punktacja
Jak wygląda matura ustna z angielskiego: trzy zadania, czas trwania, kryteria oceniania i to, co komisja punktuje najwyżej.
Maturzyści przygotowują się do egzaminu ustnego z angielskiego głównie przez powtarzanie słownictwa. To przydatne, ale drugorzędne. Egzamin sprawdza przede wszystkim sprawność komunikacyjną, czyli to, czy rozmowa toczy się płynnie i czy realizujesz zadania postawione przez komisję.